» » Anna Frank kimdir?

Anna Frank kimdir?

 

"Holokost” faciələri bəşəriyyətə, bütün insanlığa qarşı yönəldilmiş cinayətlərdir. XX əsrdə almanların yəhudilərə qarşı törətdikləri faciə də belə faciədir.Bu qətliamda 6 milyon yəhudi qətlə yetirilmişdir, bunların bir milyonu uşaq idi. Anna Frank isə qətliama məruz qalmış 6 milyon faciə qurbanlarının simvol adlarından biridir
Anna Frankın nasizimi pisləyən və bir cox dillərə tərcümə olunmuş bir gündəliyin müəllifidir. Anna bu sıgınacagda gündəlik yazmağa başlayır və gündəliyini "Evin arxasında və ya sığınacaq” adlandırır.
Kitab dərhal çap olunmuş və tez bir zamanda məşhurlaşmışdı. Çünki bu kitab bir qızın taleyinde milyonlarla insanın faciəsini əks etdirirdi.
 

Anna Frank kimdir?

Аnna öz gündəliyinə "Anna Robin" (hollandca Anne Robin) təxəllüsü götürmüşdür (Bax: 1. http://lib.ru/INPROZ/FRANK_A/dnevnik_anny_frank.txt ). Çap versiyasında isə onun adı Anna Aulisdir (hollandca Anne Aulis). 1929-cu il 12 iyunda Frankfurt –Maynda yəhudi əsilli bir ailədə doğulmuşdur.
Atasi Otto Frank ehtiyatda olan zabit idi , amma bank məmuru kimi fəaliyyət göstərirdi. Ana Xollender Frank evdar gadın idi. Annanın özündən böyük bacısı var idi: Margo Frank 1926- cı il fevralın 16- da dunyaya gəlmişdi.
Anna 6 yaşına gədər uşag bağçasına getmişdir. Bağça "Montessori” adlanan məktəbə aid idi və Anna da bağçadan sonra bu məktəbə qəbul edilir və 6 il "Montessori”də oxudugdan sonra yəhudi liseyinə gəbul edilir.

 

Anna Frank kimdir?

Hitler hakimiyyətə gəldiyi il ailə atanın işi ilə əlaqədar yenidən yaşayış yerini dəyişməli olur və Niderlanda köcür. Bu illərdə Almaniyadan Hollandiyaya köçən ailələr çox idi .
Almanyada çətinliklər yaşayan yəhudilər Hollandiyada da çətinliklər yaşamış və burada onlra qarşı müəyyən məhdudiyyətlər qoyulmuşdur. Bu da azmış kimi hər zaman izlənilmiş, tez-tez sorğu-sual edilmişdir.
O cümlədən Franklar ailəsi də nasizimin belə təqiblərinə məruz qalırdı. Otto Frank ailəsi ilə ABŞ- a köçmək istəsə də buna nail ola bilməmişdir. Çünki həmin vaxt alman işgalçıları Niderlandı tuturlar və yəhudilərə ümumi nəqiliyyatdan istifadə etməyə icazə vermirlər. Belə vəziyyətdə ailə iki il ərzində Otto Frankın Prinsenqraxtdakı ailə şirkətinə aid ofis binasının arxasında olan və Anna Frankin sonralar gündəliyində "Gizli otaq" deyə bəhs etdiyi mənzilin dam qatında gizlicə yaşamış və belə şaiyə buraxmışlar ki, guya  Frankın ailəsi İsveçə gedib.


Anna Frank kimdir?

Franklar ailəsinin sığındığı bu mənzilin təşkilində  ata Frankın dostları və iş yoldaşları : Yoxannes Kleyman, Viktor Kuqler, Yan Qis və Mip Qis köməkçi olurlar. Hətta, onlar öz həyatlarını hər gün təhlükəyə ataraq Frank ailəsinə qida və geyim çatdırmışlar. Ailə burada, demək olar ki, həbs həyatı yaşamışdır. Onların çöllə əlqələrini, tanış ola bilmələrini , mümkün bütün əlaqələrini Miep Gies etmişdir.
Bu gizli mənzildə yaşadıqları 2 il ərzində Anna ad günündə ona hədiyyə edilən gündəliyə ürəyini açmış, gündəliklə yoldaşlıq etmişdir. Həm yetkinliyin gətirdiyi problemləri, həm də döyüş içərisində olmanın psixologiyasını, olduqca səmimi və gözəl bir izahatla qələmə almışdır. Kitabına "Kitty” adını verməsindən aydın olur ki, Anna hər zaman yaxşı bir qız yoldaşı arzulamışdır. Yaşadığı şərtlər, nəfəs almaq üçün belə açılamayan pəncərələr, hər zaman səssiz qalmaq lazım olan bir dam içərisində qatında yaşamaq, təbii ki, asan olmamışdır: istər yaşamaq üşün, istərsə də əsir hisslərini, duyğularını qələmə almaq üçün. Amma Anna hər zaman buna can atmışdır. İlk səhifələr darıxdırıcı kimi görünsə də, getdikcə Annanın fərdi inkişafı inanılmaz olmuşdur.
Gündəlikdə yazdığı kimi bu, nə vaxtsa yazar olmaq istəyi ilə qələmə alınmamışsa da, Anna yazdığı bu gündəliklə "kiçik yazar” olaraq ürəklərə yerləşmişdir.

 

Anna Frank kimdir?

Almanlar 1940-cı ilin mayında Amsterdam işğal etmişdi və artıq iyuldan alman ordusu və onların hollandiyalı əməkdaşları ölkədəki yəhudiləri alman sərhədinin yaxınlığındakı Assen yaxınlarındakı bir keçid düşərgəsi olan Vesterborka toplamağa başlamışdı və yəhudilər də, digər millətlər də buradan digər ölüm düşərgələrinə paylaşılırdı. Gestapo səlahiyyətli SS çavuşu Karl Silbelbauer və onun hollandiyalı iki köməkçisi Frank ailəsinin sığındığı yeri müəyyən edərək avqustun 8-də digər yəhudilər kimi həbs edərək 8 Avqustda Vesterborka göndərmişdir. Bir ay sonra isə , yəni 1944-cü ilin sentyabrında SS zabitləri və polis Annagilin ailəsini və onlarla birlikdə saxlanan dörd adamı Vesterbrokdan Almanların işğal etdiyi Polşadakı toplama düşərgəsi kompleksi olan Osvensimə gedən bir qatara mindirmişdir. Ancaq Anna və bacısı Margotun yaşlarının kiçik olması səbəbindən onları Şimali Almaniyada Celle yaxınlarında olan Bergen-Belsen toplama düşərgəsinə göndərmişlər. Düşərgədə ağır və dözülməz iş şəraiti, bir tərəfdən də atalarından ayrı düşmələri bacıları daha üzürdü. Bu qədər məhrumiyyət və xiffətdən sonra əvvəlcə böyük bacı, sonra da gündəliyin müəllifi- balaca Frank Bergen-Belsen faşist düşərgəsində tif xəstəliyinə tutularaq həyatla vidalaşırlar.
...Sağlamlıqları imkan versə idi, bacılar xilas ola bilərdimi deyə, bu qəmli taleyi izləyən hər kəsin kədərli düşüncələrə dalması təbiidir. Amma tək səbəb bu deyildi. Bu zavallıların tuş gəldikləri daha amansız zərbə ata-analarından ayrılmaları idi.
Amsterdamın SS səlahiyyətliləri Annanın ana- atasını zəruri iş üçün seçib öz sərəncamlarında saxlamışdılar. Ana Edith 1945-ci ilin yanvar ayının əvvəllərində Osvensimdə ölmüşdür. Ata Otto isə sovet ordusunun gəlməsi ilə düşərgədən sağ çıxa bilmiş və 27 yanvar 1945-ci ildə Sovet ordusu tərəfindən sərbəst buraxılmışdır.

Anna Frank kimdir?

Miep Gies və Bep Voskuijl həbs olunduqları gün Annanın qələmə aldığı qeydləri təminat altına aldırmağı bacarmış və onlara toxunmadan Annanın müharibədən qayıtmış atası Otto H. Franka təslim etmişdir.
Otto Frankb uzun zaman götür-qoy etdikdən sonra həyatını itirmiş nakam qızının arzusunu yerinə yetirməyə və qeydləri kitab olaraq nümayiş qərar vermişdir: Annanın hər iki gündəliyinin müəyyən ixtisarla nəşrinə nail olmuşdur.
Otto Frank həm də həmin çətin vaxtlarda onları satanları tapıb məhkəməyə verir, amma sonra nədənsə təhqiqatın dayandırılmasını istəyir və 1980-ci ildə Amsterdamda dünyasını dəyişir.
Frank qızının ilk qeydlərini Amsterdamda döyüş sənədlərini yığan Rijks İnstitutuna verilməsini vəsiyyət etmişdir. Bundan sonra un üzərinə, Günlüğü həqiqəti müəyyən olunduqdan sonra araşdırma nəticələri ilə birlikdə gündəliklər tam mətn şəklində nəşr olunmuşdur. 90-cı illərin sonunda isə Gündəliyin əvvəldən bilinməyən daha beş səhifəsi kitaba əlavə edilmişdir.
Baseldeki Anne Frank Vəqfinin təsdiqiylə 8 Fevral 1944-ci il tarixli uzun bir bölüm, Günlüğü eyni tarixi daşıyan qisiminə əlavə olunmuşdur.
Gündəlik bir çox dillərdə nəşr olunmuş və Avropada, Cənub və Şimal Amerikada minlərlə orta məktəb və liseydə dərs proqramlarına salınmış və Anna Frank Holokostda həyatını itirən uşaqların itkin gələcəyinin simvoluna çevrilmişdir.

Anna Frank kimdir?
Gündəlikdən sətirlər:

"...19 noyabr 1942 ci il.
Almanlar bütün qapıların zənglərini çalır və güman gələn hər yerdə yəhudi ailələrini axtarırlar. Axşam çağları qocaları, xəstələri, hamilə qadınları təhqir edə-edə, döyə-döyə ölüm düşərgələrinə aparırdılar. Hamı ölüm səyahətinə aparıldığını artıq başa düşürdü... ”
Birinci gündəlikdəki ilk yazını Anna öz ad günündə yazmışdı: 12 iyun 1942-ci ildə onun 13 yaşı tamam olmuşdu.

"... 19 iyul 1943
Дорогая Китти!
В воскресенье север Амстердама сильно бомбили. Разрушения нанесены страшные: целые улицы в развалинах, и не так скоро удастся освободить
лежащих под ними людей. Пока насчитывают двести погибших и несчетное количество раненых. Больницы переполнены. Мы слышали, что дети искали своих
мертвых родителей среди тлеющих руин. Дрожь охватывает, когда вдалеке снова раздаются глухие удары предвестники новой беды.

Анна

23 iyul 1943

Дорогая Китти!
Беп снова сумела приобрести тетради, точнее, приходные и учетные книги для моей помешанной на бухгалтерии сестры! Обычные тетради тоже можно
купить, но не спрашивай меня, какие. Эти тетрадки с надписью "Продаются без талонов" так же никчемны как и все бесталонные товары. Двенадцать жалких страничек серой криво разлинованной бумаги. Марго сейчас думает, не поступить ли ей на заочные курсы чистописания. Думаю, это, действительно, что-то для нее. А мне мама не разрешает -- из-за глаз. Вот ерунда, на самом деле, что бы я ни делала, результат тот же. Ты, Китти, не знаешь, что такое война и даже, несмотря на мои письма, не можешь представить себе до конца
жизнь в Убежище. Поэтому тебе будет интересно и забавно узнать, что каждый из нас мечтает сделать в первый день выхода на свободу.
Марго и господин Ван Даан мечтают залезть в горячую ванну и просидеть там не менее получаса, а госпожа Ван Даан - наесться пирожных. Дюссель, разумеется, помчится к своей Шарлотте. Мама грезит о чашечке кофе, а папа немедленно навестит господина Фоскейла. Петер пойдет в кино. А я? Я буду так счастлива, что не знаю, что сделаю! Прежде всего, я так хочу оказаться в
собственной квартире, снова быть свободной и пойти в школу!
Беп предложила купить для нас фрукты. Стоят всего-то ничего. Виноград пять гульденов за килограмм, крыжовник 70 центов за полкило, один персик 50 центов, килограмм дыни 1.50. А между тем в каждой газете написано огромными буквами: "Вздувание цен равносильно ростовщичеству!"

Анна....”

Anna Frank kimdir?

Frankın açı taleyi, özü demiş "içini boşaltdığı” bu gündəlik tezliklə onu məşhurlaşdırır, Frank bir qəhrəmana cevirilir.
Hələ Prinsenqraxtda ailə sığınacağında daldalandıqları o məşum illərdə Niderland radiosunda təhsil naziri çıxış və cağrışlar etmişdi ki, bütün sənəd və gündəlikləri qoruyub saxlasınlar. Bəşəriyyət bu sənədlərlə gələcəkdə alman nasistlərinin vəhşiliklərini, insanlara necə zülm etdiklərini sübut edə bilsinlər.
Annanın qələmə aldığı bu gündəliklər sayəsində bütün dünya almanların insanlara qarşı qeyri- insani hərəkətlərindən xəbər tutur, insanlığa zidd olan bu vəhşilikləri bu qızcığazın qəmli hekayətləri əsasında dünyaya car çəkirlər.
Bu gün İsraildə Anna Frankın xatirəsi çox əbədilişdirilib: adına şəhər var, küçə və muzey var. Annanın haqqında söhbət gedən gündəlik YUNESKO da "Yaddaş” kimi siyahıya alınmış dünyanın 35 mirasından biri elan edilmişdir.
 

Anna Frank kimdir? 

Anna Frank kimdir?  

Anna Frank kimdir?

Qeyd:  Yazı tərcümə ilə işlənilmişdir. 

Tərcümə etdi: Natəvan Məmmədova

Hörmətli qonaq, Şərh yazmaq üçün zəhmət olmasa hesaba daxil olun ya da Qeydiyyatdan keçin.

Şərhlər:

Şərh Yaz